33,9 miliona złotych dotacji, ale za jaką cenę? 14 milionów złotych wkładu własnego i dalsze zadłużenie miasta. Czy budowa Muzeum Powstania Styczniowego może być ryzykownym kierunkiem dla Sokołowa Podlaskiego?

Miasto Sokołów Podlaski otrzymało 33,9 mln zł dofinansowania ze środków Unii Europejskiej na stworzenie Muzeum Powstania Styczniowego na terenie dawnej cukrowni. To ogromne pieniądze i niewątpliwie jedna z największych inwestycji planowanych obecnie w mieście. Jednak za unijną dotacją idzie również konieczność zapewnienia wkładu własnego oraz późniejszego utrzymania obiektu.

I właśnie o tych kosztach warto dziś rozmawiać.

Ile naprawdę wynosi dziś dług miasta?

Z informacji przedstawionych przed najbliższą sesją Rady Miejskiej wynika, że tegoroczne dochody miasta mają wynieść około 159,6 mln zł, natomiast wydatki blisko 166,4 mln zł. Planowany deficyt został zmniejszony do około 6,8 mln zł.

Jednocześnie zadłużenie miasta na koniec 2026 roku ma wynieść około 53,8 mln zł. To mniej niż pierwotnie zakładano i o około 1,9 mln zł mniej niż na koniec 2025 roku. Miasto nie planuje obecnie zaciągania nowych obligacji w 2026 roku.

Problem pojawia się jednak wtedy, gdy spojrzymy na kolejne lata i planowane inwestycje.

W przypadku muzeum mówi się o około 14 mln zł wkładu własnego. Jeżeli jego sfinansowanie będzie wymagało zaciągnięcia zobowiązania, oznaczałoby to w przyszłości dodatkowe obciążenie miejskiego budżetu. Nie jest to jednak tożsame ze stwierdzeniem, że miasto już taki dług zaciągnęło.

Miliony na inwestycję, ale także koszt kredytu

Sama kwota 14 mln zł wkładu własnego powinna być dla mieszkańców jasna i dokładnie rozpisana.

Jeżeli część tego wkładu miałaby zostać sfinansowana kredytem lub emisją obligacji, warto wiedzieć nie tylko, ile wyniesie sama kwota zobowiązania, ale również:

• na jaki okres zostanie zaciągnięte,
• jakie będzie oprocentowanie,
• ile wyniosą odsetki,
• jaka będzie wysokość rocznych rat,
• jak wpłynie to na możliwości finansowe miasta w kolejnych latach.

To nie są szczegóły. To pieniądze, które przez wiele lat będą obciążały miejski budżet.

Wybudować to jedno. Utrzymać – zupełnie co innego

Drugim pytaniem jest koszt funkcjonowania muzeum po jego wybudowaniu.

Budowa obiektu to dopiero początek. Później trzeba będzie go ogrzewać, oświetlać, sprzątać, chronić i remontować. Potrzebni będą również pracownicy, a sama ekspozycja będzie wymagała aktualizacji i utrzymania.

W przypadku nowoczesnego, multimedialnego muzeum koszty mogą być szczególnie istotne.

Dlatego mieszkańcy powinni wiedzieć, ile według obecnych szacunków będzie kosztowało utrzymanie placówki w ciągu roku.

Czy miasto posiada już takie wyliczenia?

A może 33,9 mln zł to dopiero początek?

33,9 mln zł to kwota dofinansowania, która ma zostać przeznaczona m.in. na prace budowlane, termomodernizację, adaptację obiektu, instalacje oraz zagospodarowanie terenu.

Burmistrz Sokołowa Podlaskiego Iwona Kublik informowała wcześniej, że miasto będzie również szukało dodatkowych środków na multimedia.

Oznacza to, że całkowity koszt stworzenia i wyposażenia muzeum może być wyższy niż sama wartość obecnie przyznanego dofinansowania.

I tu również warto postawić proste pytanie: ile ostatecznie będzie kosztowało miasto stworzenie kompletnego muzeum, gotowego do przyjęcia zwiedzających?

Czy muzeum powinno być dziś najważniejszym priorytetem?

Miasto przedstawia projekt Muzeum Powstania Styczniowego jako jeden z elementów większego przedsięwzięcia pod nazwą „Cukrowa Fabryka Marzeń”. Według przedstawianej przez burmistrz Iwonę Kublik koncepcji inwestycja ma pomóc w ożywieniu terenu dawnej cukrowni, promować Sokołów Podlaski i przyciągać odwiedzających.

To założenia, które można rozpatrywać w dłuższej perspektywie.

Jednocześnie każde miasto musi mierzyć się z wieloma innymi potrzebami mieszkańców. Drogi, chodniki, infrastruktura, szkoły, bezpieczeństwo, transport czy codzienne funkcjonowanie miejskich instytucji również wymagają pieniędzy.

Dlatego pytanie nie brzmi wyłącznie: czy warto mieć muzeum?

Równie ważne jest pytanie: ile będzie ono kosztowało mieszkańców miasta przez kolejne lata?

Nie chodzi tylko o dzisiejszy budżet

Podczas posiedzenia komisji Rady Miejskiej burmistrz Iwona Kublik mówiła również o przyszłym zadłużaniu miasta w związku z koniecznością zapewnienia wkładów własnych do kolejnych inwestycji. Jak relacjonowało „Życie Sokołowa”, burmistrz rozróżniała zadłużenie przeznaczone na inwestycje od zadłużenia na wydatki bieżące, wskazując jednocześnie, że miasto będzie potrzebowało środków na inwestycje.

To ważny element całej dyskusji.

Bo nawet jeżeli obecnie zadłużenie miasta ma spaść do około 53,8 mln zł, w kolejnych latach mogą pojawić się nowe zobowiązania związane z wkładami własnymi do inwestycji.

Niech liczby odpowiedzą na najważniejsze pytania

W tej dyskusji warto więc patrzeć nie tylko na samą kwotę unijnej dotacji.

Mamy:

33,9 mln zł – przyznanego dofinansowania na stworzenie Muzeum Powstania Styczniowego.

około 14 mln zł – wskazywanego wkładu własnego, którego sposób finansowania powinien zostać jasno przedstawiony.

53,8 mln zł – prognozowanego zadłużenia miasta na koniec 2026 roku.

159,6 mln zł – planowanych dochodów miasta w 2026 roku.

166,4 mln zł – planowanych wydatków miasta w 2026 roku.

Do tego dochodzą przyszłe koszty utrzymania samego muzeum, których wysokość również powinna być znana przed rozpoczęciem inwestycji.

Wielka dotacja czy wielka odpowiedzialność?

33,9 mln zł z Unii Europejskiej to niewątpliwie znaczące dofinansowanie. Ale sama dotacja nie oznacza, że przedsięwzięcie nie będzie wymagało pieniędzy z miejskiego budżetu.

Dlatego przed rozpoczęciem inwestycji mieszkańcy Sokołowa Podlaskiego powinni mieć możliwość poznania pełnego obrazu finansowego: nie tylko kosztu budowy, ale również wysokości wkładu własnego, sposobu jego finansowania, kosztów ewentualnego kredytu lub obligacji oraz późniejszego utrzymania muzeum.

Najważniejsze pytanie pozostaje więc proste:

Ile naprawdę będzie kosztowało Sokołów Podlaski stworzenie i utrzymanie Muzeum Powstania Styczniowego w perspektywie 10 czy 30 lat?

Bo o powodzeniu tak dużej inwestycji nie decyduje wyłącznie wysokość otrzymanej dotacji. Równie ważne jest to, jakie zobowiązania i koszty pozostaną po stronie miasta.

Sokołów Podlaski w Obiektywie

ImperiumPress

Grzegorz Mieczkowski