Śmieci w Sokołowie Podlaskim droższe o 10 złotych. Czy winny jest system kaucyjny? A może brak segregacji?
Od lipca mieszkańcy Sokołowa Podlaskiego płacą za odpady 42 zł miesięcznie od osoby zamiast dotychczasowych 32 zł. Podwyżka wywołała wiele pytań i oburzenie części mieszkańców. Pojawia się również pytanie, czy za wzrostem opłat stoi system kaucyjny. Sprawdzamy, co wiadomo o przyczynach podwyżki.
Od lipca 2026 roku podstawowa stawka opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w Sokołowie Podlaskim wynosi 42 zł miesięcznie od osoby. Dla właścicieli nieruchomości, którzy korzystają z ulgi za kompostowanie bioodpadów, stawka wynosi 39 zł. Wcześniej mieszkańcy płacili 32 zł. Oznacza to wzrost o 10 zł miesięcznie od osoby, czyli o ponad 31 proc.
To właśnie skala tej podwyżki sprawia, że mieszkańcy pytają: dlaczego jest tak drogo i co dokładnie spowodowało wzrost opłat?
Miasto wskazuje na kilka przyczyn
Z informacji opublikowanych przez Miasto Sokołów Podlaski wynika, że na koszt funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami składają się przede wszystkim odbiór odpadów od mieszkańców, transport oraz ich zagospodarowanie i przetwarzanie. Miasto wskazuje również na rosnącą ilość wytwarzanych odpadów komunalnych.
Wśród kolejnych czynników wymieniane są rosnące koszty transportu, odbioru i zagospodarowania odpadów, wzrost wynagrodzeń pracowników, ceny energii elektrycznej oraz koszty związane z nieprawidłową segregacją odpadów.
W przypadku nieruchomości objętych miejskim systemem odbiór odpadów prowadzi Przedsiębiorstwo Usług Inżynieryjno-Komunalnych Sp. z o.o. w Sokołowie Podlaskim (PUIK).
Miasto podkreśla również, że system gospodarowania odpadami powinien się bilansować. Oznacza to, że opłaty pobierane od mieszkańców mają pokrywać koszty funkcjonowania systemu, a miasto nie powinno ani osiągać na nim zysku, ani finansować go z innych środków swojego budżetu.
System kaucyjny – czy ma wpływ na ceny?
System kaucyjny zaczął obowiązywać w Polsce 1 października 2025 roku. Z miejskiego systemu selektywnej zbiórki częściowo wyłączone zostały opakowania objęte systemem kaucyjnym, przede wszystkim butelki PET i puszki.
To oznacza zmianę struktury odpadów trafiających do miejskiego systemu. Część surowców, które wcześniej mogły zostać odebrane w ramach miejskiej zbiórki, obecnie jest zbierana poprzez system kaucyjny.
Czy zatem system kaucyjny spowodował podwyżkę w Sokołowie?
Na podstawie dostępnych informacji nie można tego stwierdzić.
Nie można jednak również uznać, że system kaucyjny pozostaje całkowicie bez znaczenia. Z miejskiego strumienia odpadów zniknęła część wartościowych surowców, a jednocześnie zmieniła się struktura odpadów odbieranych przez samorząd.
To jednak tylko jeden z elementów całego systemu.
Mniej PET-u i puszek nie oznacza automatycznie niższej opłaty
Mieszkańcy mogą zasadnie pytać: skoro część butelek i puszek nie trafia już do miejskiego systemu, to dlaczego opłata nie spada?
Problem polega na tym, że koszt funkcjonowania systemu nie zależy wyłącznie od ilości jednej czy dwóch frakcji odpadów.
Nadal trzeba zorganizować odbiór od mieszkańców, transportować odpady, a następnie zapewnić ich zagospodarowanie i przetworzenie. Koszty ponoszone są również w związku z pracą ludzi, paliwem, energią czy funkcjonowaniem instalacji.
Dlatego samo zmniejszenie ilości PET-u i aluminium nie oznacza automatycznie proporcjonalnego zmniejszenia całej opłaty.
W Sokołowie problemem pozostaje także segregacja
Miasto zwraca uwagę na jeszcze jeden element, który może wpływać na koszty – nieprawidłową segregację odpadów. Odpady trafiające do niewłaściwych pojemników mogą wymagać dodatkowego sortowania i zwiększać koszty ich przetwarzania oraz zagospodarowania.
Na terenie miasta prowadzone są kontrole prawidłowej segregacji. Obejmują one zarówno nieruchomości jednorodzinne, jak i wielolokalowe oraz nieruchomości, na których prowadzona jest działalność gospodarcza. W przypadku nieprzestrzegania zasad może zostać naliczona podwyższona opłata.
To ważny element całej dyskusji, ponieważ wysokość opłaty zależy nie tylko od cen usług, ale również od tego, ile odpadów powstaje i jak są one segregowane.
A gdzie w tym wszystkim jest ROP?
W dyskusji o kosztach odpadów warto również wspomnieć o rozszerzonej odpowiedzialności producenta, czyli ROP.
Założenie jest proste: producenci wprowadzający na rynek opakowania powinni w większym stopniu uczestniczyć w finansowaniu zagospodarowania odpadów powstających po wykorzystaniu ich produktów.
System kaucyjny rozwiązuje część problemu związanego ze zbieraniem określonych opakowań, ale nie zastępuje kompleksowego systemu odpowiedzialności producentów za odpady opakowaniowe.
Dla samorządów i mieszkańców jest to istotne, ponieważ sposób finansowania całej gospodarki odpadami ma bezpośredni wpływ na to, jak duża część kosztów pozostaje po stronie miejskiego systemu i mieszkańców.
42 zł miesięcznie. Co naprawdę składa się na tę kwotę?
Na dziś jedno jest pewne: mieszkańcy Sokołowa Podlaskiego płacą od lipca o 10 zł więcej miesięcznie od osoby. Miasto wskazuje przy tym nie jedną, ale kilka przyczyn wzrostu kosztów: odbiór i transport odpadów, ich zagospodarowanie i przetwarzanie, wynagrodzenia, energię, rosnącą ilość odpadów oraz nieprawidłową segregację.
System kaucyjny zmienił sposób funkcjonowania gospodarki odpadami i może mieć wpływ na finanse miejskich systemów, ale nie ma podstaw, aby całą sokołowską podwyżkę przypisywać właśnie jemu.
Dlatego zamiast szukać jednej przyczyny, warto spojrzeć na cały rachunek.
Mieszkaniec widzi na rachunku 42 zł miesięcznie. Pytanie, które pozostaje zasadne, brzmi: ile z tej kwoty kosztuje odbiór i transport odpadów przez PUIK, ile ich zagospodarowanie i przetwarzanie, a jaką część kosztów stanowią pozostałe elementy miejskiego systemu?
To właśnie te konkretne liczby najlepiej odpowiedziałyby na pytanie, które dziś zadaje sobie wielu mieszkańców Sokołowa Podlaskiego:
Dlaczego śmieci kosztują nas już 42 zł miesięcznie?
Sokołów Podlaski w Obiektywie
ImperiumPress
Grzegorz Mieczkowski
